ارکستر سازهای ایرانی به سرپرستی پوریا شیوافرد و با آواز مجتبی عسگری شامگاه شنبه ۱۱ مهر ۱۴۰۵ در شهر آستراخان روسیه روی صحنه رفت و با اجرای قطعاتی در دستگاه سه‌گاه، بخشی از ظرفیت موسیقی دستگاهی و سازهای اصیل ایرانی را برای مخاطبان روس به نمایش گذاشت.
این کنسرت در سالن فیلارمونی آستراخان برگزار شد و جمعی از مسئولان، هنرمندان و چهره‌های فرهنگی و هنری ایران و روسیه در آن حضور داشتند. این برنامه در چارچوب روزهای فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در روسیه برگزار شد و فرصتی برای معرفی بخشی از میراث موسیقایی ایران به مخاطبان شهر آستراخان فراهم کرد.
ارکستر سازهای ایرانی در آستراخان روی صحنه رفت
ارکستر سازهای ایرانی با سرپرستی پوریا شیوافرد و آواز مجتبی عسگری در سالن فیلارمونی آستراخان به اجرای برنامه پرداخت. محور اصلی این اجرا، موسیقی دستگاهی ایران و استفاده از رنگ صوتی سازهای اصیل ایرانی بود.
در این برنامه قطعاتی در دستگاه سه‌گاه اجرا شد؛ یکی از دستگاه‌های مهم موسیقی کلاسیک ایرانی که ویژگی‌های ملودیک و فضای ویژه خود را دارد. انتخاب این مجموعه، امکان آشنایی مخاطبان روس با بخشی از ساختار و بیان موسیقی دستگاهی ایران را فراهم کرد.
اجرای زنده موسیقی ایرانی در خارج از کشور، علاوه بر جنبه هنری، می‌تواند بستری برای معرفی سازها، شیوه‌های اجرایی و ویژگی‌های موسیقی دستگاهی ایران به مخاطبانی باشد که شاید آشنایی محدودی با این گونه موسیقایی داشته باشند.
چه کسانی در کنسرت آستراخان حضور داشتند؟
این برنامه با حضور شماری از مسئولان و چهره‌های فرهنگی و هنری ایران و روسیه برگزار شد. کاظم جلالی، سفیر جمهوری اسلامی ایران در روسیه، و احمد حیدریان، سرکنسول جمهوری اسلامی ایران در آستراخان، از جمله حاضران در این اجرا بودند.
همچنین جمعی از مسئولان فرهنگی، هنرمندان و چهره‌های فرهنگی و هنری شهر آستراخان در سالن فیلارمونی این شهر حضور پیدا کردند و اجرای ارکستر سازهای ایرانی را از نزدیک دنبال کردند.
| جزئیات برنامه | اطلاعات |
|---|---|
| محل برگزاری | سالن فیلارمونی آستراخان |
| شهر | آستراخان، روسیه |
| تاریخ اجرا | شنبه ۱۱ مهر ۱۴۰۵ |
| سرپرست ارکستر | پوریا شیوافرد |
| خواننده | مجتبی عسگری |
| دستگاه اجرایی | سه‌گاه |
| برگزارکننده | بنیاد فرهنگی و هنری رودکی |
| همکاران | سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و سفارت جمهوری اسلامی ایران در روسیه |
اجرای دستگاه سه‌گاه برای مخاطبان روس
بخش مهم این کنسرت به اجرای قطعاتی در دستگاه سه‌گاه اختصاص داشت. موسیقی دستگاهی ایران مجموعه‌ای از ساختارها و فضاهای ملودیک را در بر می‌گیرد که درک آن برای مخاطبانی که با سنت موسیقی ایرانی آشنایی ندارند، می‌تواند تجربه‌ای متفاوت باشد.
ارکستر سازهای ایرانی در این برنامه تلاش کرد با تکیه بر ظرفیت سازهای اصیل و ویژگی‌های موسیقی دستگاهی، فضای موسیقی کلاسیک ایرانی را در قالب یک اجرای زنده به مخاطبان آستراخان معرفی کند. حضور آواز مجتبی عسگری نیز بخش دیگری از این ترکیب موسیقایی بود.
در چنین برنامه‌هایی، سازهای ایرانی تنها به عنوان ابزار اجرای موسیقی مطرح نیستند؛ بلکه رنگ صوتی و شیوه استفاده از آن‌ها بخشی از هویت موسیقی ارائه‌شده را شکل می‌دهد. به همین دلیل، اجرای یک مجموعه از سازهای ایرانی در برابر مخاطبان خارجی می‌تواند هم جنبه اجرایی و هم جنبه معرفی فرهنگی داشته باشد.
برگزاری کنسرت در چارچوب روزهای فرهنگی ایران در روسیه
کنسرت آستراخان توسط بنیاد فرهنگی و هنری رودکی و با همکاری سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و سفارت جمهوری اسلامی ایران در روسیه برگزار شد. این برنامه در چارچوب روزهای فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در روسیه قرار داشت.
برنامه‌های فرهنگی از این دست معمولاً امکان معرفی جلوه‌هایی از هنر و فرهنگ یک کشور به مخاطبان کشور میزبان را فراهم می‌کنند. در این مورد، موسیقی دستگاهی و سازهای اصیل ایرانی محور برنامه قرار گرفتند تا بخشی از میراث موسیقایی ایران در قالب یک اجرای صحنه‌ای به مخاطبان روس ارائه شود.
مجتبی عسگری پیش از این نیز در روسیه اجرا داشت
اجرای آستراخان نخستین حضور مجتبی عسگری در برنامه‌های موسیقایی اخیر ایران در روسیه نبود. پیش از این، ارکستر موسیقی ملی ایران به رهبری همایون رحیمیان و با آواز مجتبی عسگری در دو اجرای جداگانه در شهرهای مسکو و کازان روی صحنه رفته بود.
در آن برنامه‌ها، آثاری از موسیقی ایرانی در کنار قطعه «دریاچه قو» اجرا شد و بخشی از ظرفیت موسیقی ارکسترال ایران برای مخاطبان روس به نمایش درآمد.
تفاوت اجرای ارکستر سازهای ایرانی با ارکستر موسیقی ملی
اجرای آستراخان از نظر ترکیب موسیقایی با برنامه‌های ارکستر موسیقی ملی ایران تفاوت داشت. در کنسرت اخیر، تمرکز اصلی بر سازهای اصیل ایرانی و موسیقی دستگاهی بود و قطعاتی در دستگاه سه‌گاه اجرا شد.
در مقابل، اجرای پیشین ارکستر موسیقی ملی ایران در مسکو و کازان، بر ظرفیت موسیقی ارکسترال ایران تمرکز داشت و در کنار آثار ایرانی، قطعه «دریاچه قو» نیز در برنامه قرار گرفته بود. به این ترتیب، هر دو برنامه از زاویه‌ای متفاوت به معرفی موسیقی ایران برای مخاطبان روس پرداختند.
دو مسیر برای معرفی موسیقی ایران
یکی از این مسیرها معرفی موسیقی دستگاهی و سازهای سنتی ایران است؛ مسیری که در کنسرت آستراخان دنبال شد. مسیر دیگر، ارائه موسیقی ایرانی در قالب ارکسترال و ترکیب آن با رپرتوار شناخته‌شده جهانی است که در اجراهای مسکو و کازان مورد توجه قرار گرفت.
این تفاوت در شیوه اجرا باعث می‌شود مخاطبان خارجی با جنبه‌های متنوع‌تری از موسیقی ایران آشنا شوند؛ از رنگ و صدای سازهای سنتی گرفته تا ظرفیت‌های ارکسترال موسیقی ایرانی.
آستراخان میزبان موسیقی ایرانی شد
شهر آستراخان در این برنامه میزبان اجرایی بود که تمرکز خود را بر معرفی موسیقی دستگاهی و سازهای اصیل ایرانی گذاشت. حضور مسئولان و هنرمندان دو کشور در کنار علاقه‌مندان موسیقی، فضای این برنامه را به رویدادی فرهنگی و هنری تبدیل کرد.
ارکستر سازهای ایرانی با سرپرستی پوریا شیوافرد و آواز مجتبی عسگری، قطعاتی را در دستگاه سه‌گاه اجرا کرد و تلاش شد ویژگی‌های ملودیک و رنگ‌آمیزی موسیقی کلاسیک ایرانی در قالب یک اجرای زنده برای مخاطبان روس ارائه شود.
ادامه معرفی موسیقی ایرانی در روسیه
برگزاری کنسرت در آستراخان و اجراهای پیشین در مسکو و کازان نشان می‌دهد که برنامه‌های موسیقایی ایران در روسیه تنها به یک شهر محدود نبوده است. در هر یک از این اجراها، بخشی از ظرفیت موسیقی ایران در قالبی متفاوت به مخاطبان ارائه شده است.
کنسرت ارکستر سازهای ایرانی در آستراخان، با تمرکز بر موسیقی دستگاهی و سازهای اصیل، آخرین نمونه از این برنامه‌ها بود که در چارچوب روزهای فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در روسیه برگزار شد. این اجرا با حضور چهره‌های فرهنگی و هنری دو کشور و علاقه‌مندان موسیقی در سالن فیلارمونی آستراخان برگزار شد و بخشی از موسیقی ایرانی را در برابر مخاطبان روس قرار داد.
